နယ္ေရာက္ေနတာ ၾကာၿပီျဖစ္တဲ့ ေက်ာင္းသားေဟာင္းတေယာက္ အညာလက္ေဆာင္ေတြနဲ႔ လာကန္ေတာ့ပါတယ္။ မေတြ႔တာ ဆယ္ႏွစ္ေက်ာ္ၾကာၿပီျဖစ္လုိ႔ ကြင္းဆက္ျပတ္ေနတာေတြ ျပန္ဆက္ၾကတာ အခ်ိန္အေတာ္ၾကာသြားတယ္။ ပါးစမ္တခုလုံး ရဲပေထာင္းထေနလုိ႔ ကြမ္းေတြသိပ္မစားဖုိ႔ သတိေပးရေသးတယ္။
ရန္ကုန္မွာ မေနတတ္
သူက ရန္ကုန္သားပါ။ ဒါေပမဲ့ အခုေတာ့ အညာသားႀကီးတေယာက္နဲ႔တူေနတယ္။ စကားေျပာတာ ဆုိတာကအစ တကယ့္အညာသားအတုိင္းပဲ။ နယ္မွာက သြားစရာ လာစရာမရွိ၊ ေက်ာင္းဆင္းရင္ လုပ္စရာလည္း မရွိဆုိေတာ့ ဘိလိယက္ခုံပဲ သြားၿပီးအပ်င္းေျဖရတယ္။ ဘိလိယက္နဲ႔အတူ ကြမ္းပါစြဲသြားတယ္။ အရက္မစြဲတာ ေတာ္ေသးတယ္လုိ႔ သူကရွင္းျပတယ္။ သူက တကၠသုိလ္က သမုိင္းဆရာပါ။ ဆရာလုပ္သက္ အႏွစ္ ၂၀ လုံးလုံး နယ္တကၠသုိလ္ေကာလိပ္ေတြပဲ လွည့္ၿပီး တာ၀န္က်ေနတာေၾကာင့္ ရန္ကုန္မွာ မေနတတ္ဘူး. အသက္ရွဴက်ပ္ၿပီး မ်က္စိေနာက္တယ္လုိ႔ ညည္းတယ္။
ေပ်ာ္သလုိေနႏုိင္
သူက အိမ္ေထာင္မရွိေတာ့ ဘာအပူမွလည္း မရွိဘူး။ ေပ်ာ္သလုိေနႏုိင္တယ္။ အိမ္ေထာင္နဲ႔ ဘုစုခ႐ုေတြနဲ႔ဆုိရင္ ကေလးပညာေရးတုိ႔ ဘာတုိ႔အတြက္ ပူေနရဦးမွာ။
နယ္မွာေနရတာ စိတ္ခ်မ္းသာတယ္။ ကြန္ပ်ဴတာသင္တန္းတုိ႔ ဘာသာစကားသင္တန္းတုိ႔ ဆုိတာမ်ဳိးေတြ တက္စရာမရွိတာ တခုပဲဆုိးတယ္။ ဘာသင္တန္းမွ မတက္ေတာ့ ဘာမွ မတုိးတက္ဘူး။ ဂလုိဘယ္ေခတ္ႀကီးထဲမွာ လူရာမ၀င္ေတာ့ဘူးလုိ႔ စိတ္အားငယ္သလုိလည္း ေျပာတယ္။ အင္တာနက္ကေဖးေတြ ဘာေတြမရွိဘူးလားလုိ႔ ေမးေတာ့ ဘိလိယက္ခုံေလးငါးခုံကလြဲၿပီး ဘာမွမရွိဘူး။ မီးလည္း မွန္မွန္မလာဘူးလုိ႔ ျပန္ေျဖတယ္။
စိတ္ဓာတ္က်တယ္
မဟာဘြဲ႔ရတဲ့အထိ တကၠသုိလ္မွာ ဆယ္ႏွစ္ဆယ္မုိး ေနခဲ့ၿပီးၿပီပဲ။ စာသင္ရတာ မညည္းေငြ႔ေေသးဘူးလားလုိ႔ ဆုိေတာ့ ဆရာတုိ႔ပဲ အင္တာနက္ေတြ ဘာေတြ မသုံးတတ္ရင္ ႏွစ္ဆယ့္တရာစုထဲ တုိး၀င္ဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ဘူးလုိ႔ ေရးေနၾကေတာ့ က်ေနာ္တုိ႔ေတာသားေတြ စိတ္ဓာတ္က်တာေပါ့ဆရာရဲ႕လုိ႔ ျပန္ၿပီး စကားနာထုိးတယ္ေလ။ သူေျပာတာ ဟုတ္ေနေတာ့ အသာေလး ၿငိမ္ေနလုိက္ရတယ္။ ကုိယ္က မၾကာခဏအဲဒီလုိ ေရးမိတာကိုး။ ဒါေပမဲ့ သူစိတ္ဓာတ္က်လုိ႔ မျဖစ္ဘူး။ နယ္မွာေနၿပီး စိတ္ဓာတ္က်ေနရင္ အရက္သမားျဖစ္သြားႏုိင္တယ္။ ခုေတာင္ ကြမ္းစြဲေနၿပီး၊ စိတ္ဓာတ္မက်ေအာင္ တခုခုေတာ့ ေျပာမွျဖစ္ေတာ့မယ္။
မေကာင္းမႈနိဒါန္း
စိတ္ဓာတ္က်တယ္ဆုိတာက မေကာင္းမႈတခုခုျပဳဖုိ႔အတြက္ အစပ်ဳိးတဲ့ နိဒါန္းစကားျဖစ္တယ္။ အရက္၊ မူးယစ္ေဆး၀ါးနဲ႔ ေလာင္းကစားစြဲတာ အားလုံးစိတ္ဓာတ္က်ရာက စတာျဖစ္တယ္။ စိတ္ဓာတ္က်တာကို ျမန္ျမန္ကုစားပစ္ရမယ္။ မကုစားႏုိင္ရင္ မေကာင္းမႈဘက္ ယုိင္သြားမယ္။ ယုိင္မသြားေအာင္ စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္နဲ႔ ဘာမွမလုပ္ခ်င္ မကုိင္ခ်င္ျဖစ္ၿပီး လူကတုံးသြားႏုိင္တယ္။ ပညာေတြ အမ်ားႀကီးတတ္ထားၿပီး တုံးသြား အသြားတဲ့အျဖစ္ မေရာက္သင့္ဘူး။ သူ႔ကုိ အားေပးစကားေျပာဖုိ႔ ေခါင္းကုတ္ၿပီး စဥ္းစားရတယ္။
စာေတြဖတ္ၿပီး တုိးတက္ႏုိင္
သူက သမုိင္းဘာသာရပ္ကို မဟာ၀ိဇၨာဘြဲ႔ရတဲ့အထိ သင္လာခဲ့႐ုံသာမက လက္ရွိလည္း တကၠသုိလ္မွာ ဆရာလုပ္ေနသူျဖစ္တယ္။ ကြန္ပ်ဴတာမရွိ၊ အင္တာနက္မရွိေပမယ့္ သတင္းစာေတြ၊ ဂ်ာနယ္မဂၢဇင္းေတြနဲ႔ တျခားစာနယ္ဇင္းေတြေတာ့ မရွိဘဲမေနပါဘူး။ စာနယ္ဇင္းေတြနဲ႔ စာအုပ္စာတမ္းေတြ ဖတ္ၿပီးေတာ့လည္း အသိဉာဏ္ပညာဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ေအာင္ လုပ္လုိ႔ရပါတယ္။ အေရးႀကီးတာက အဆက္အျပတ္ေလ့လာသင္ယူေနဖုိ႔သာျဖစ္တယ္။ သမုိင္းဘာသာရပ္မုိ႔ ႏွစ္ဆယ့္တစ္ရာစုထဲ တုိးမ၀င္ႏုိင္ဘူး မထင္ပါနဲ႔။ တုိင္းျပည္တျပည္ဟာ စီးပြားေရးနဲ႔ စက္မႈအတတ္ပညာ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္လာေလ သမုိင္း၊ ဒႆနိကေဗဒ၊ အႏုပညာနဲ႔ ႏုိင္ငံေရးသိပၸံလုိ႔ ဘာသာရပ္ေတြပုိၿပီး လုိအပ္လာေလျဖစ္တယ္။
တုိးတက္မႈ က်ဆုံးမႈ
ကမၻာ့ႏုိင္ငံ အားလုံးရဲ႕ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္မႈ ျဖစ္စဥ္ေတြကို ေလ့လာၾကည့္တဲ့အခါ ဘယ္ႏုိင္ငံမွာမဆုိ စီးပြားေရးနဲ႔ စက္မႈအတတ္ပညာေတြ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္လာတာနဲ႔အမွ် တဖက္မွာလည္း စိတ္ဓာတ္ပုိင္းနဲ႔ ယဥ္ေက်းမႈပုိင္းဆုိင္ရာေတြမွာ ေၾကာက္စရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ ယုိယြင္းက်ဆင္းသြားတာကို ေတြ႔ရတယ္။ အတုိးတက္ဆုံး အခ်မ္းသာဆုံး အဖြံ႔ၿဖိဳးဆုံးဆုိတဲ့ အဆင့္ေရာက္ေလ စက္ဆုပ္စရာေကာင္းေလာက္ေအာင္ ပ်က္စီးေလလုိ႔ေတာင္ ဆုိရေလာက္ပါတယ္။
ပစၥႏၲရစ္
မယုံမရွိနဲ႔။ ကမ႓ာ့အခ်မ္းသာဆုံးဆုိတဲ့ ႏုိင္ငံေတြဟာ ကမ႓ာေပၚမွာ အၾကမ္းဖက္မႈ အမ်ားဆုံး၊ ဒုစ႐ုိက္လုပ္ငန္းႀကီးေတြ အေပါဆုံး၊ ျပည့္တန္ဆာေတြ အထြက္ဆုံးဆုိတာ ေတြ႔ရလိမ့္မယ္။ ဘာေၾကာင့္ ဒီလုိ ျဖစ္ရတာလဲဆုိေတာ့ လူေတြဟာ ႐ုပ္၀တၱဳပစၥည္းေတြနဲ႔ ေငြေနာက္ကုိလုိက္ရင္း လုိက္ရင္း စိတ္ဓာတ္ေတြ ႐ုိင္းစုိင္းခက္ထန္႐ုံဆုိ ေတာ္ေသးတယ္။ ေနာက္တဆင့္တက္ၿပီး ၾကမ္းၾကဳတ္ရက္စက္တဲ့အထိ ျဖစ္ကုန္ၾကေတာ့ ကမ႓ာႀကီးတခုလုံးဟာ ပစၥႏၲရစ္အရပ္ႀကီးလုိျဖစ္ၿပီး ေနခ်င္စရာ မေကာင္းေတာ့ဘူး။
ပညာနဲ႔ အသိဉာဏ္
႐ုိင္းခ်င္တုိင္း ကမ္းကုန္ေအာင္ ႐ုိင္းလာေနတဲ့ လူသားေတြကုိ ထိန္းခ်ဳပ္ဖုိ႔အတြက္ မဟာစက္မႈ ႏုိင္ငံႀကီးေတြဟာ 'ပညာ' (Knowledge, Technology) ထက္ အသိဉာဏ္ (Intellect, Wisdom) ကို ဦးစားေပးခဲ့ၾကရျပန္တယ္။ အသိဉာဏ္ ဖြံ႔ၿဖိဳးတုိးတက္ေစႏုိင္တဲ့ သမုိင္း၊ ဒႆနိက၊ ရသေဗဒ၊ ႏုိင္ငံေရးသိပၸံ၊ စာေပ၊ ဂီတနဲ႔ အႏုပညာဘာသာရပ္ေတြကို ေက်ာင္းေတြ တကၠသုိလ္ေတြမွာ အေလးထားသင္ၾကားၾကရတယ္။ စက္မႈ အတတ္ပညာေတြနဲ႔ ဗဟုသုတေတြက လူေတြနဲ႔ တုိင္းျပည္ႏုိင္ငံေတြကို ႀကီးပြားခ်မ္းသာေအာင္ လုပ္ေပးႏုိင္ေပမယ့္ တုိင္းျပည္ေတြ ၿငိမ္းခ်မ္းသာယာၿပီး လူေတြစိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ ယဥ္ေက်းမႈ အထက္တန္းစားျဖစ္ေအာင္ေတာ့ လုပ္မေပးႏုိင္ဘူး။
စိတ္ဓာတ္က်စရာ မလုိ
စိတ္ယဥ္ေက်းမႈ အဆင့္ျမင့္တဲ့ လူေတြကမွ ျဗဟၼစုိရ္တရား ပြားမ်ားႏုိင္တယ္။ ေမတၱာ၊ က႐ုဏာ၊ မုဒိတာ၊ ဥေပကၡာဆုိတဲ့ ျဗဟၼစုိရ္တရားေတြ ေခါင္းပါးတဲ့အတြက္ ကမ႓ာႀကီးတခုလုံး ပစၥႏၲရစ္အရပ္သဖြယ္ ျဖစ္ရတာ။ ဒီအခ်က္ကုိ နားလည္လာရင္ သမုိင္းလုိ ဒႆနိကလုိ ၀ိဇၨာပညာသမားေတြ စိတ္ဓာတ္က်စရာ မလုိဘူး။ ကြန္ပ်ဴတာ အင္တာနက္ကၽြမ္းက်င္မွ လူေတာတုိးႏုိင္တာ မဟုတ္ဘူး။ အေတြးအေခၚအထက္တန္းက်ၿပီး စိတ္ယဥ္ေက်းမႈ အဆင့္ျမင့္တဲ့ သူဆုိရင္ လူတုိင္းက အိမ္ဦးခန္းမွာထားၿပီး ကုိးကြယ္ခ်င္ေလာက္ေအာင္ တန္ဖုိးထားေလးစားၾကပါတယ္။ ပညာတတ္တုိင္း ပညာရွိျဖစ္တာ မဟုတ္ပါဘူး။
လူထုစိန္၀င္း
၂၁၊ ၂၊ ၂၀၁၁
မွတ္ခ်က္ - ျပည္သူ႔ေခတ္ဂ်ာနယ္
